เคยสงสัยไหมว่า ท่านั่งที่เราทำจนติดเป็นนิสัยอย่างการ “นั่งไขว่ห้าง” เพื่อความสบายหรือเพื่อเสริมความมั่นใจ แท้จริงแล้วกำลังทำร้ายโครงสร้างร่างกายเราอยู่ลึกๆ หรือไม่? แม้จะดูเหมือนเป็นเรื่องเล็กน้อย แต่รู้ไหมว่าการ นั่งไขว่ห้างมีข้อเสีย ที่อาจส่งผลกระทบระยะยาวจนน่าตกใจ วันนี้ MS Rehab Clinic จะพาไปเจาะลึกภัยเงียบจากท่านั่งยอดฮิตนี้ พร้อมวิธีแก้ไขที่ถูกต้อง
นั่งไขว่ห้าง ท่ายอดฮิตที่สบายแต่ทำลายสุขภาพโดยไม่รู้ตัว
ถึงแม้หลายคนจะพอทราบกันมาบ้างว่าการนั่งไขว่ห้างมีข้อเสียต่อสรีระ แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่าเป็นท่าที่ช่วยคลายความเมื่อยล้าได้ชั่วคราวและทำให้รู้สึกดูดี มีบุคลิกภาพที่มั่นใจ แต่ในทางสรีรวิทยาแล้ว ท่านี้คือการ “บิดเบือน” ธรรมชาติของร่างกายอย่างรุนแรง
เมื่อเรายกขาข้างหนึ่งขึ้นพาดทับอีกข้าง สิ่งที่เกิดขึ้นทันทีคือ “สะโพกเอียง” โดยก้นข้างที่ยกขาจะลอยสูงขึ้น ส่วนอีกข้างจะถูกกดทับรับน้ำหนักมากกว่าปกติ ส่งผลให้กระดูกเชิงกรานบิดเบี้ยว และกระดูกสันหลังต้องเอียงตัวเพื่อพยุงศีรษะให้ตั้งตรง การทำแบบนี้ซ้ำๆ ทุกวันจะนำไปสู่ความไม่สมดุลของกล้ามเนื้อและโครงสร้างกระดูก จนกลายเป็นจุดเริ่มต้นของอาการปวดเรื้อรังที่เราคาดไม่ถึง
4 อันตรายจากการนั่งไขว่ห้าง ส่งผลเสียต่อร่างกายอย่างไร

หากคุณเป็นคนที่ติดการนั่งท่านี้จนชิน ลองมาดูรายละเอียดกันชัดๆ ว่าการนั่งไขว่ห้างมีข้อเสียอะไรบ้างที่ส่งผลเสียต่อร่างกายโดยตรง เพื่อให้คุณตระหนักก่อนที่ร่างกายจะประท้วงด้วยอาการเจ็บป่วย
1. เสี่ยงกระดูกสันหลังคดและหมอนรองกระดูกทับเส้นประสาท
การนั่งถ่ายน้ำหนักลงก้นไม่เท่ากันเป็นเวลานาน จะบังคับให้กระดูกสันหลังต้องบิดตัวเป็นรูปตัว C หรือตัว S เพื่อรักษาสมดุล หากปล่อยไว้นานจะทำให้แนวกระดูกสันหลังคดงอผิดรูป นอกจากนี้ แรงบิดดังกล่าวยังเพิ่มแรงดันในหมอนรองกระดูกสันหลัง ทำให้เสี่ยงต่อภาวะหมอนรองกระดูกเสื่อม หรือปลิ้นออกมาทับเส้นประสาท ทำให้เกิดอาการปวดร้าวลงขาได้
2. เส้นประสาทถูกกดทับ ทำให้ขาชาและเกิดภาวะข้อเท้าตก
บริเวณด้านข้างของหัวเข่าจะมีเส้นประสาทสำคัญที่ชื่อว่า Peroneal Nerve พาดผ่าน เมื่อเรานั่งไขว่ห้าง หัวเข่าด้านบนจะกดทับหัวเข่าด้านล่างตรงจุดนี้พอดี หากกดทับนานๆ จะทำให้เกิดอาการขาชา อ่อนแรง หรือรุนแรงถึงขั้นเกิดภาวะ “ข้อเท้าตก” (Foot Drop) คือกระดกปลายเท้าไม่ขึ้น เดินแล้วสะดุด แม้ส่วนใหญ่จะเป็นอาการชั่วคราว แต่หากทำบ่อยๆ เส้นประสาทอาจบาดเจ็บถาวรได้
3. ระบบไหลเวียนเลือดติดขัด เสี่ยงความดันโลหิตสูงชั่วคราว
การไขว้ขาจะไปบีบกดหลอดเลือดดำใหญ่บริเวณขาและหลังเข่า ทำให้เลือดไหลเวียนกลับเข้าสู่หัวใจได้ยากขึ้น หัวใจจึงต้องออกแรงสูบฉีดเลือดหนักกว่าปกติ ส่งผลให้ ความดันโลหิตสูงขึ้นชั่วคราว ในขณะที่นั่ง นอกจากนี้ การที่เลือดไหลเวียนไม่สะดวกยังเพิ่มความเสี่ยงของการเกิดเส้นเลือดขอดที่ขาได้อีกด้วย
4. เสียบุคลิกภาพ ทำให้ไหล่ห่อและกระดูกเชิงกรานบิดเบี้ยว
ถึงแม้ตอนนั่งจะดูมั่นใจ แต่ผลระยะยาวคือการเสียบุคลิกภาพถาวร เพราะเมื่อกระดูกเชิงกรานบิดไปด้านหลัง (Posterior Pelvic Tilt) ร่างกายจะชดเชยด้วยการงอตัวมาด้านหน้า ทำให้เกิดภาวะ ไหล่ห่อ หลังค่อม และคอยื่นไปด้านหน้า ซึ่งแก้ยากกว่าแค่อาการปวดเมื่อยธรรมดา
วิธีปรับท่านั่งให้ถูกต้อง ป้องกันปวดหลังจากนั่งไขว่ห้าง

วิธีที่ดีที่สุดในการป้องกันคือการปรับท่านั่งให้ถูกสุขลักษณะ (Ergonomics) ดังนี้
- นั่งเต็มก้น ให้ก้นทั้งสองข้างรับน้ำหนักเท่ากัน
- หลังชิดพนักพิง หาหมอนใบเล็กมารองหลังส่วนล่างถ้าจำเป็น
- วางเท้าให้ราบกับพื้น หากเท้าลอยควรมีเก้าอี้ตัวเล็กมารองรับ เพื่อไม่ให้เกิดแรงกดที่ใต้ข้อพับเข่า
- เปลี่ยนอิริยาบถ ควรลุกเดินหรือขยับตัวทุก ๆ 30 นาที
แต่หากการปรับท่านั่งอย่างเดียวยังรู้สึกเมื่อย หรือกล้ามเนื้อแกนกลางลำตัวไม่แข็งแรงพอที่จะพยุงหลังให้ตรงได้ การฝึก Clinical Pilates (พิลาทิสเพื่อการรักษา) ถือเป็นทางเลือกที่ดีเยี่ยม เพราะจะเน้นการสร้างความแข็งแรงให้กล้ามเนื้อแกนกลางลำตัว (Core Muscles) โดยเฉพาะ ช่วยจัดระเบียบกระดูกสันหลังและเชิงกรานให้กลับมาอยู่ในแนวที่ถูกต้องอย่างเป็นธรรมชาติ ซึ่งทาง MS Rehab Clinic ก็มีคอร์สพิลาทิสให้บริการด้วยเช่นกัน
ปวดหลังเรื้อรังจากการนั่งผิดท่า รักษาด้วยกายภาพบำบัดกับ MS Rehab Clinic
เมื่อได้ทราบแล้วว่าการนั่งไขว่ห้างมีข้อเสียมากกว่าที่คิด อย่าปล่อยให้ท่านั่งที่สบายเพียงชั่วคราว กลายเป็นภัยร้ายทำลายสุขภาพในระยะยาว หากคุณพยายามเลิกนั่งไขว่ห้างแล้ว แต่อาการปวดหลัง ปวดเอว หรืออาการชายังไม่หายไป นั่นอาจเป็นสัญญาณว่าโครงสร้างร่างกายเริ่มมีปัญหาเรื้อรัง
ที่ MS Rehab Clinic เราพร้อมดูแลคุณด้วยทีมแพทย์และนักกายภาพบำบัดผู้เชี่ยวชาญ เรามีการตรวจประเมินโครงสร้างร่างกายอย่างละเอียด และรักษาด้วยเครื่องมือทางกายภาพบำบัดที่ทันสมัย เพื่อลดอาการปวด คลายกล้ามเนื้อที่ตึงตัว และปรับสมดุลโครงสร้างให้กลับมาเป็นปกติ
ติดต่อสอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ โทร : 061-416-1538 IG : ms_rehabclinic LINE : @msrehabclinic Facebook : MS REHAB Clinic
คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการนั่งไขว่ห้าง
นั่งไขว่ห้างบ่อยๆ ทำให้เป็นเส้นเลือดขอดจริงไหม
มีส่วนจริง เพราะการไขว้ขาจะไปกดทับหลอดเลือดดำบริเวณพับเข่า ทำให้เลือดไหลเวียนกลับหัวใจยากขึ้น เกิดแรงดันสะสมจนลิ้นหลอดเลือดทำงานผิดปกติ เสี่ยงเป็นเส้นเลือดขอดได้ง่ายขึ้น
ถ้าติดนิสัยนั่งไขว่ห้างไปแล้ว มีวิธีแก้อย่างไร
ลองปรับระดับเก้าอี้ให้เท้าแตะพื้นพอดี หรือหา “ที่วางเท้า” (Foot rest) มาใช้ จะช่วยให้ท่านั่งมั่นคงขึ้น ลดความรู้สึกอยากยกขาขึ้นมาไขว้ หรือใช้วิธีตั้งนาฬิกาเตือนให้ลุกขยับตัวยืดเส้นสายทุกชั่วโมง
นั่งไขว่ห้างทำให้สะโพกเบี้ยว สูงต่ำไม่เท่ากันจริงไหม
จริง เพราะการยกขาข้างหนึ่งขึ้นตลอดเวลา ทำให้กระดูกเชิงกรานบิดตัวและรับน้ำหนักเอียงไปข้างเดียว ส่งผลให้กล้ามเนื้อสะโพกและหลังหดเกร็งผิดรูป จนดูเหมือนสะโพกเบี้ยวหรือเอียง ทำให้เดินตัวเซได้


